Yorkshireterriër

Yorkshireterriër
Het extreem kleine formaat van de yorkshireterriër veroorzaakt tal van gezondheidsproblemen

Het kleine formaat waar de yorkshireterriër - ook wel yorkie genoemd - bewust op wordt gefokt, veroorzaakt een flink aantal ernstige erfelijke aandoeningen. Zo hebben veel dieren last van constante (hoofd)pijn, levershunt en/of losse knieschijven. Bovendien zijn ze door het kleine formaat ontzettend kwetsbaar.

Levershunt

Bij deze ernstige aandoening hopen gifstoffen zich op in het bloed omdat de bloedvaten niet op een normale manier door de lever lopen, maar eromheen. Daardoor kan de lever geen of onvoldoende gifstoffen uit het bloed filteren. De ophoping van gifstoffen veroorzaakt sloomheid, braken, diarree, vermageren en allerlei afwijkend gedrag. In sommige gevallen kan een dure operatie uitkomst bieden. 

Chiari malformatie - constante (hoofd)pijn

Chiari malformatie en syringomyelie zijn aandoeningen waarbij de hersenen niet goed in de te kleine schedel passen. Hierdoor worden de hersenen in het achterhoofdsgat gedrukt en ontstaat er een blokkade bij de ingang van het ruggenmerg. Dit leidt tot matige, ernstige, of helse (hoofd)pijnen. Hondjes met deze hoofdpijn knijpen vaak met hun ogen, of krabben alsmaar aan hun oor. De symptomen kunnen zo vaag zijn dat een baasje het vaak niet doorheeft dat het hondje pijn lijdt. Maar het kan ook dat een hondje het uitgilt van de pijn, mank loopt of zelfs helemaal niet meer kan lopen. In een groot aantal gevallen moet een baasje voor euthanasie kiezen, omdat het leven zelfs met pijnstillers ondraaglijk is voor het hondje.

Patella luxatie en ziekte van Calvé-Legg-Perthes

De yorkshireterriër is ook gevoelig voor patella luxatie. Bij deze aandoening schieten de knieschijven steeds naast de knie en lopen de hondjes vaak mank door pijn en ongemak. Bij de ziekte van Calvé-Legg-Perthes gaat het al op jonge leeftijd mis met de doorbloeding van de heupkop. Die raakt misvormd en dat veroorzaakt een heel pijnlijk heupgewricht. Alleen dure operaties bieden uitkomst, maar die zijn niet zonder risico.

Luchtpijp klapt samen - tracheacollaps

Het kraakbeen van de luchtpijp is bij extreem kleine hondjes vaak zo slap dat deze kan dichtklappen. Een bijzonder nare ervaring die zorgt voor benauwdheid en hoesten.

Klein en kwetsbaar

Omdat hun botten zo klein en dun zijn, lopen deze hondjes gemakkelijk een botbreuk op. Een val van kleine hoogte, een sprong of een klein ongelukje kan al genoeg zijn om hun kleine, fragiele botjes te breken. Zelfs gewoon spelen met andere honden kan al snel leiden tot ernstige verwondingen. 

Geschiedenis

De kleinste terriër dankt zijn naam aan de regio waar hij vandaan komt; Yorkshire in Engeland. Daar werd hij gefokt om op ratten en muizen te jagen in de kolenmijnen.

De yorkshireterriër is ontstaan uit kruisingen van verschillende terriërachtige honden. De toenmalige rattenvanger had een onverschrokken karakter en een robuuste bouw.  Het was een hond van een kilo of zes. Het haar was grover en korter zodat hij gemakkelijk kon manoeuvreren binnen de mijnen.

Kleiner, fragieler en onhandig lang haar

Inmiddels is de yorkie volledig stukgefokt tot een veel te kleine, fragiele gezelschapshond met onhandig lang haar. Tegenwoordig weegt het hondje meestal minder dan 3 kilo, dat levert tal van problemen op voor de gezondheid en het welzijn.

Aantal bij dit ras bekende erfelijke aandoeningen
36
Risico

Zeer hoog risico op erfelijke aandoeningen
Aandoeningen Minpunten Risico
Atopie (omgevingsallergie) 3.0
Brachycefaal obstructief syndroom (benauwd door stompe schedel) 9.0
Cataract (staar) 0.0
Chiari malformatie/syringomyelie (holtevorming in het ruggenmerg, te klein achterhoofdsgat) 7.0
Chronische nieraandoening (langdurig nierfalen) 5.0
Colour dilution alopecia (kaalheid met verkleuring) 2.5
Cornea ulcus (zweer op het oog) 1.5
Cryptorchidie (niet ingedaalde testikel) 0.0
Elleboogdysplasie - kleine hond (aandoening elleboog) 0.0
Entropion (naar binnen krullende oogleden) 0.0
Glaucoom (groene staar, verhoogde oogdruk) 4.0
Hepatocellulair carcinoom (kwaadaardige leverkanker) 0.0
Heupdysplasie - kleine hond (ontwikkelingsstoornis heup) 4.0
Hydrocephalus (waterhoofd) 3.0
Hyperadrenocorticisme [ziekte van Cushing] (te veel productie van bijnierschorshormoon) 4.0
Hypofysaire dwerggroei (tekort aan groeihormoon) 0.0
Hypotrichose (geringe of ontbrekende haargroei) 5.0
Ichthyosis (visschubbenziekte) 0.0
Keratoconjunctivitis sicca (ontsteking hoornvlies door gebrek aan traanvocht) 0.0
Lipoom (vetbult) 0.5
Mammatumor (melkklierkanker) 3.5
Myxomateuze mitralisklepinsufficiëntie (lekkage van de linkerhartklep) 2.5
Necrotiserende encephalitis (NME/NLE) (hersenvliesontsteking met afstervende cellen) 0.0
Open fontanel (niet geheel gesloten schedeldak) 0.0
Otitis externa (ontsteking uitwendige gehoorgang) 4.0
Patella luxatie (losse knieschijf) 6.0
Persisterende ductus arteriosis botalli (abnormale verbinding tussen aorta en longslagader) 0.0
Portosystemische shunt (levershunt) (afwijking bloedstroom lever) 0.0
Progressieve retina atrofie (PRA) (voortschrijdende verslechtering netvlies) 8.0
Pulmonaalstenose (vernauwing van de longslagader) 2.0
Retinadysplasie, retinopathie (abnormale ontwikkeling netvlies) 0.0
Shaker dog syndroom 0.0
Tracheacollaps (samenklappen van luchtpijp) 6.0
Urolithiase (urinewegstenen/'blaasgruis') 0.0
Voorste-kruisbandlaesie ('voetbalknie') 2.5
Ziekte van Calvé-Legg-Perthes (heupaandoening door onvoldoende bloedtoevoer) 0.0

In de (vak)literatuur worden nog meer erfelijke aandoeningen genoemd. Vaak bestaat hiervoor weinig bewijs of komt de aandoening in Nederland zelden voor, dan wel is het ongerief nihil. Deze aandoeningen worden hier voor de volledigheid wel getoond, maar krijgen een score nul.

Atopie (omgevingsallergie) (1) Couceiro et al, AD, 2021
Brachycefaal obstructief syndroom (benauwd door stompe schedel) (1) O'Neill DG et al., 2015
Cataract (staar) (4) CIDD
Gelatt et al
ParkSAI
Peelman LJ, 2009
Chiari malformatie/syringomyelie (holtevorming in het ruggenmerg, te klein achterhoofdsgat) (6) Rusbridge C,. 2014
LICG, 2011
Limburg P.G, 2013
Peelman LJ, 2009
Knowler SP et al., 2018
Chronische nieraandoening (langdurig nierfalen) (2) Littman, 2015, glomerulopathies
ONeillDG
Colour dilution alopecia (kaalheid met verkleuring) (3) CIDD
Professionals Diergeneeskunde, 2011
Peelman LJ, 2009
Cornea ulcus (zweer op het oog) (1) Iwashita et al, 2020, UK
Cryptorchidie (niet ingedaalde testikel) (2) CIDD
IDID
Elleboogdysplasie - kleine hond (aandoening elleboog) (1) LICG, 2011
Entropion (naar binnen krullende oogleden) (1) CIDD
Glaucoom (groene staar, verhoogde oogdruk) (1) Kato et al, 2006, glaucoma
Hepatocellulair carcinoom (kwaadaardige leverkanker) (1) HiroseN
Heupdysplasie - kleine hond (ontwikkelingsstoornis heup) (1) Orthopedic Foundation for Animals, 2014, HD
Hydrocephalus (waterhoofd) (3) CIDD
Professionals Fokkerij, 2011
Peelman LJ, 2009
Hyperadrenocorticisme [ziekte van Cushing] (te veel productie van bijnierschorshormoon) (1) CIDD
Hypofysaire dwerggroei (tekort aan groeihormoon) (1) RDA
Hypotrichose (geringe of ontbrekende haargroei) (1) CIDD
Ichthyosis (visschubbenziekte) (1) Peelman LJ, 2009
Keratoconjunctivitis sicca (ontsteking hoornvlies door gebrek aan traanvocht) (3) CIDD
Peelman LJ, 2009
IDID
Lipoom (vetbult) (1) O'Neill DG et al., 2014
Mammatumor (melkklierkanker) (1) Beaudu-Lange et al, 2021, mammary tumors
Myxomateuze mitralisklepinsufficiëntie (lekkage van de linkerhartklep) (1) BP
Necrotiserende encephalitis (NME/NLE) (hersenvliesontsteking met afstervende cellen) (4) Baiker K et al., 2009
Flegel T.,2017
Peelman LJ, 2009
IDID
Open fontanel (niet geheel gesloten schedeldak) (1) RDA
Otitis externa (ontsteking uitwendige gehoorgang) (1) Swiecicka N et al., 2014
Patella luxatie (losse knieschijf) (4) CIDD
Professionals Fokkerij, 2011
Orthopedic Foundation for Animals, 2013, PL
Vidoni et al
Persisterende ductus arteriosis botalli (abnormale verbinding tussen aorta en longslagader) (5) Bavegems
CIDD
BP
Peelman LJ, 2009
IDID
Portosystemische shunt (levershunt) (afwijking bloedstroom lever) (7) 2010, Matthys, Congenitale portosystemische shunt
2023, Universiteit Utrecht, levershunts
CIDD
Peelman LJ, 2009
IDID
Tobias KM, 2003
Tobias KM et al., 2003
Progressieve retina atrofie (PRA) (voortschrijdende verslechtering netvlies) (1) CIDD
Pulmonaalstenose (vernauwing van de longslagader) (1) Garncarz et al, 2017, CHD
Retinadysplasie, retinopathie (abnormale ontwikkeling netvlies) (2) CIDD
IDID
Shaker dog syndroom (1) CIDD
Tracheacollaps (samenklappen van luchtpijp) (5) Baller L et al., 2012
CIDD
Professionals Diergeneeskunde, 2011
Peelman LJ, 2009
Tappin, 2016, tracheal collapse
Urolithiase (urinewegstenen/'blaasgruis') (3) CIDD
Houston DM et al., 2009
Picavet
Voorste-kruisbandlaesie ('voetbalknie') (1) Witsberger, 2008, CCLD and HD
Ziekte van Calvé-Legg-Perthes (heupaandoening door onvoldoende bloedtoevoer) (2) CIDD
IDID
Deel deze pagina