Veelgestelde vragen RaskattenWijzer

De RaskattenWijzer geeft een duidelijk overzicht van erfelijke aandoeningen per ras. Je ziet welke gezondheidsrisico’s vaak voorkomen en waar je op moet letten als je een kat wilt aanschaffen. Zo helpen we je om een verantwoorde keuze te maken.

De informatie in de RaskattenWijzer is gebaseerd op wetenschappelijke literatuur en veterinaire vakliteratuur. We maken onder andere gebruik van informatie van het Platform Verantwoord Huisdierenbezit, de Raad voor Dieraangelegenheden, de faculteit Diergeneeskunde van Universiteit Utrecht en het Landelijk Informatiecentrum Gezelschapsdieren.

Bij elk kattenras vind je onderaan de pagina een overzicht van de bronnen die we hebben gebruikt. Zo kun je altijd zelf terugzien waar de informatie vandaan komt.

Op basis van wetenschappelijk onderzoek en ervaringen van dierenartsen en specialisten maken we een inschatting van de kans op een erfelijke aandoening. Soms zijn precieze percentages niet beschikbaar, maar is het wel duidelijk dat een aandoening regelmatig voorkomt. In dat geval geven we aan dat het risico verhoogd is.

Ja. De meeste erfelijke aandoeningen komen wereldwijd voor bij dezelfde rassen. Dat komt doordat raskatten internationaal worden gefokt volgens vergelijkbare rasstandaarden en er veel uitwisseling plaatsvindt tussen landen. De RaskattenWijzer maakt daarom gebruik van zowel Nederlandse als internationale onderzoeken.

Hoe vaak een aandoening precies voorkomt, kan per land iets verschillen. Dat geldt vooral voor aandoeningen die door inteelt ontstaan. De belangrijkste risico’s en problemen zijn echter in alle landen vergelijkbaar.

Heb je aanvullingen, opmerkingen of recente informatie over een ras? Laat het ons vooral weten. We bekijken alle inzendingen en nemen bruikbare informatie mee bij het updaten van de RaskattenWijzer.

Een raskat is een kat die gefokt is volgens een vaste rasstandaard. Daardoor lijken katten binnen hetzelfde ras op elkaar in uiterlijk, gedrag en andere erfelijke eigenschappen.

Sommige kattenrassen zijn van oorsprong ontstaan in een bepaalde regio (zogeheten natuurrassen). Andere rassen zijn later ontwikkeld door gericht te fokken op kleur, uiterlijk of specifieke kenmerken. In sommige gevallen zijn die uiterlijke kenmerken zo ver doorontwikkeld dat ze gezondheidsproblemen veroorzaken.

Er zijn raskatten met en zonder stamboom. Bij beide groepen komen dezelfde erfelijke aandoeningen voor, omdat ze vaak uit dezelfde populaties voortkomen. Een stamboom is een afstammingsbewijs en zegt alleen iets over de herkomst van de kat. Het is geen garantie voor een goede gezondheid. Binnen ras zijn katten vaak nauw aan elkaar verwant, daardoor neemt de kans op inteelt en erfelijke aandoeningen toe.

Een erfelijke aandoening is een ziekte of afwijking die van ouder op kitten is  doorgegeven. De oorzaak ligt in het erfelijk materiaal (de genen).

Bij raskatten komt een erfelijke aandoening vaker voor wanneer er veel verwantschap binnen een ras is of wanneer er vooral is gefokt op uiterlijke kenmerken, zoals een platte snuit of gevouwen oren. Daardoor kunnen gezondheidsproblemen generatie op generatie worden doorgegeven.

Sommige erfelijke aandoeningen zijn al op jonge leeftijd zichtbaar, terwijl andere pas later tot uiting komen. Eigenaren herkennen klachten niet altijd, omdat ze mild kunnen beginnen of als ‘typisch voor het ras’ worden gezien. Een kat kan ook drager zijn van een aandoening zonder zelf klachten te hebben, maar deze wel aan zijn nakomelingen doorgeven.

Schadelijke uiterlijke kenmerken zijn kenmerken waar bewust op wordt gefokt, terwijl ze nadelig zijn voor de gezondheid of het welzijn van de kat.

Voorbeelden zijn:

• een extreem platte snuit, waardoor een kat moeite heeft met ademhalen
• gevouwen oren, die samenhangen met kraakbeen- en gewrichtsproblemen
• haarloosheid, waardoor een kat gevoelig is voor huidproblemen

Katten met zulke kenmerken houden hun hele leven klachten. De RaskattenWijzer laat zien bij welke rassen deze risico’s voorkomen, zodat je beter kunt inschatten waar je op moet letten.

Veel raskatten hebben gezondheidsproblemen doordat er gefokt wordt op specifieke uiterlijke kenmerken. Denk aan een platte snuit of gevouwen oren. Zulke kenmerken hangen direct samen met lichamelijke klachten.

Daarnaast speelt verwantschap binnen een ras een rol. Als er met een relatief kleine groep katten wordt gefokt, worden erfelijke aandoeningen sneller doorgegeven.

Niet elke kat krijgt dezelfde problemen, maar binnen sommige rassen komen bepaalde aandoeningen veel vaker voor. De RaskattenWijzer laat zien welke risico’s dat zijn, zodat je beter begrijpt waar klachten vandaan kunnen komen en waar je alert op kunt zijn.

Een hoog risico betekent dat veel katten binnen het ras gezondheidsproblemen krijgen. Dat wil niet zeggen dat iedere kat ziek is, maar de kans op klachten is wél aanzienlijk hoger dan bij gezondere rassen.

Heeft jouw kat een ras met een verhoogd risico? Wees dan extra alert op de bekendste aandoeningen binnen dat ras en bespreek klachten tijdig met je dierenarts.

Voor toekomstige baasjes raden we aan om rassen met een hoog risico te vermijden. Zo voorkom je veel leed en hoge medische kosten.

Ja. Huis-tuin-en-keukenkatten (of gewone huiskatten) hebben veel minder vaak erfelijke aandoeningen dan raskatten. Dat komt doordat zij uit een grote en gemengde populatie komen, zonder verwantschap tussen de ouderdieren.

Bij raskatten wordt gefokt binnen een ras met een beperkte genenpool. Daardoor komen bepaalde erfelijke aandoeningen vaak voor.

Sommige kattenrassen lijken minder erfelijke aandoeningen te hebben dan andere rassen. Dat betekent echter niet dat ze vrij zijn van gezondheidsrisico’s. Daarnaast verschilt de hoeveelheid wetenschappelijk onderzoek per ras, waardoor van sommige rassen minder bekend is.

Bij alle raskatten geldt dat er wordt gefokt binnen een beperkte populatie. Daardoor worden erfelijke aandoeningen makkelijk doorgegeven.

Katten zonder ras hebben een grote genetische variatie. Daardoor is de kans op erfelijke aandoeningen veel kleiner dan bij raskatten.

De meest diervriendelijke keuze is een kat uit het asiel. Er wachten veel katten op een nieuw thuis. Kijk bijvoorbeeld op ikzoekbaas.nl of dierenasiels.com.

Wil je liever een kitten uit een nestje? Kies dan voor een kat zonder ras. Raskatten hebben vaker te maken met erfelijke aandoeningen, ook als ze een stamboom of gezondheidsverklaring hebben.

Overweeg je toch een raskat (met of zonder stamboom)? Gebruik dan de RaskattenWijzer om te bekijken welke erfelijke aandoeningen bij het ras voorkomen. Vraag de fokker altijd naar de gezondheid van de ouderdieren, welke testen zijn gedaan en wat de uitslagen zijn. Wees kritisch: niet alle fokkers testen even uitgebreid.

Lees ook onze tips en adviezen voor een aanschaf van een kat, zodat je goed voorbereid een keuze maakt.

Dat is heel vervelend om te ontdekken. In ons juridisch advies lees je wat je rechten zijn richting de fokker en welke stappen je kunt zetten.

Een ziektekostenverzekering kan handig zijn als je onverwachte hoge dierenartskosten wilt voorkomen. Het is verstandig om een verzekering af te sluiten zolang je kat nog jong en gezond is. Sommige verzekeraars nemen oudere katten niet meer aan, of sluiten bestaande aandoeningen uit.

Houd er rekening mee dat bepaalde erfelijke aandoeningen of rasgebonden problemen niet altijd worden vergoed. Lees daarom de polisvoorwaarden goed door en vergelijk verschillende verzekeraars voordat je een keuze maakt.